Maandelijks archief: oktober 2009

Zin en onzin van het verbieden van neef-nicht huwelijken

foto door Edien Bartels

Foto: Edien Bartels

Door Edien Bartels en Oka Storms De laatste tijd worden druk nieuwe maatregelen besproken om huwelijksmigratie te beperken. De vraag is waarom. Het lijkt er sterk op dat deze maatregelen niet de kwalen zullen verhelpen waartegen zij bedoeld zijn. Bij de recente toename gaat het om een ander soort huwelijksmigratie dan die waar de eerdere serie van maatregelen op gericht was.

Lees verder

Anthropological apology to Mom and Dad

 

“The world needs Anthropology”! A song composed by an anthropology student, addressed to her parents, about why she became a little bit anthropologist. Listen to it, learn it by heart and the next time people ask you why you study you have your answer ready….

Nederland wordt onherkenbaar: het kraakverbod

lbb010

Foto door Bonne Knibbe. Activiteiten in het landbouwbelang, een kraakpand in Maastricht dat regelmatig de deuren opent voor tentoonstellingen en festivals.

Door Kim Knibbe

Met onderbuikgevoelens als excuus worden er de laatste jaren allerlei wetten doorgevoerd tegen alles wat anders is. De wetten tegen migranten zijn al aangescherpt. En nu worden ook de laatste vrijbuiters in Nederland in het gareel gebracht door de nieuwe kraakwet die recent door de tweede kamer is aangenomen. Maar mijn onderbuik wil ook gehoord worden! En die zegt dat dit een slecht idee is. Kraken heeft een lange en gevarieerde geschiedenis, die de moeite waard is en veel heeft voortgebracht. Volgens mijn onderbuik is de kraakcultuur een belangrijk onderdeel van de Nederlandse samenleving. Die verdient het niet om gecriminaliseerd te worden. Lees verder

Munt: verfrissing temidden van een vermoeid debat

Door Kim Knibbe

In de vorige bijdrage signaleerde Lenie Brouwer iets dat ondertussen als een paal boven water staat: het gegeven dat het maatschappelijke debat over Islam en de aanwezigheid van Islamitische migranten steeds opnieuw uitmondt in een herhaling van zetten, zelfs wanneer het door goedbedoelende mensen zoals burgemeester Cohen weer eens wordt aangezwengeld. Hoe ontkom je nu eens aan de xenofobe, generaliserende uitspraken over Islam en Marokkanen die ons maatschappelijke debat almaar blijven domineren? Wij arme wetenschappers proberen al jaren iets in te brengen, maar worden makkelijk opzij geveegd door reaguurders die vrijelijk hun venijn spuiten, en helaas niet gelezen door de mensen van wie wij hopen dat zij ons lezen… Maar kijk, wat heerlijk, een bijdrage die niet venijnig is, met de nodige ironie gebracht en zo waar als een koe. Het filmpje van munt. Blijf even hangen op hun website, klik door en verfris uw geest.

Kim Knibbe is antropoloog aan de afdeling Sociale en Culturele Antropologie van de VU.

Cohen over wetenschap en islam: gemiste kans

Foto: Roel Wijnants

Foto: Roel Wijnants

Zorg ervoor dat de wetenschappelijke kennis en inzichten niet binnen de wetenschappelijke wereld blijven, en doe uw uiterste best om die inzichten werkelijk een rol te laten spelen in het maatschappelijke discours.

Door Lenie Brouwer Het zou het adagium van iedere antropoloog kunnen zijn, maar deze stelling komt van burgemeester Cohen van Amsterdam. Hij deed deze opmerkelijke uitspraak tijdens de recente opening van het nieuwe Leids Universitair Centrum voor de studie van islam en samenleving (LUCIS). 

In zijn lezing maakt Cohen enkele belangrijke opmerkingen over het islamdebat in Nederland en de rol van de wetenschap daarin. Zo vindt hij dat er in het debat te veel nadruk ligt op de  homogeniteit onder moslims en te weinig aandacht is voor  de grote onderlinge diversiteit.

Terecht stelt Cohen dat de islam lang niet zo nieuw is in het Westen als men over het algemeen denkt; onder andere op universiteiten bestaat hier al eeuwen aandacht voor – speciaal in Leiden. Verder pleit hij - zoals hierboven geciteerd – voor verspreiding van wetenschappelijke kennis met als doel het maatschappelijk debat te beïnvloeden. Mijn eerste reactie was positief.

Lees verder

Sociale lift, asociale lift

 
Foto door Derrick T

Foto door Derrick T

Antropologiestudente Silvia van der Wal studeert voor een half jaar in Brazilië en schrijft regelmatig over haar ervaringen voor Zwerfpost, weblog voor buitenlandse studenten van de VU Faculteit der Sociale Wetenschappen. In dit bericht vertelt ze over haar frusterende kennismaking met grote klassenverschillen in Brazilië.

Terwijl ik peinzend op de stukjes uit mijn guaranasap bijt, tikt de derde jongen van vanavond op mijn schouder om mij te vertellen dat hij geld wil. Pas als hij weg is besef ik zijn verzoek te hebben geweigerd zonder hem werkelijk te antwoorden of aan te kijken. Het peinzen wat hij verbrak, was om tot een verhaal te komen dat zou illustreren hoe alles aan mijn dagen op de universiteit anders is. Nu was juist die bedelende jongen een goed voorbeeld. Maar ben ik me nu al aan het afsluiten voor die kant van mijn dagelijkse realiteit? Nog geen uur geleden ben ik nog in de les tekeer gegaan omdat een studiegenootje haar presentatie af trachtte te sluiten met de statement dat de vorm van discriminatie in Brazilië subtiel is.

Lees verder

Als het water aan de lippen komt

Zeewater dringt bij vloed de stad Semarang binnen (foto Freek Colombijn)

Zeewater dringt bij vloed de stad Semarang binnen (foto Freek Colombijn)

In december is in Kopenhagen de beslissende klimaatconferentie, al getypeerd alsde grote finale van de aarde’. In dit stuk, dat verschijnt in het VU tijdschrift Essay 16-2, laat antropoloog Freek Colombijn zien dat de klimaatverandering juist voor arme mensen in de grote steden aan de kust een enorme bedreiging vormt.

Als het water je tot aan de lippen staat, is de kleinste rimpeling voldoende om je te laten verdrinken. De Amerikaanse antropoloog James Scott gebruikte dit beeld om uit te leggen waarom veel boeren in het Zuiden risico’s mijden: een kleine verstoring van de normale gang van zaken kan hun fataal worden. De huidige klimaatveranderingen vormen zo’n verstoring. Het risico van een misoogst wordt vergroot. De klimaatveranderingen kunnen echter een nog directere levensbedreiging vormen voor mensen in de steden.

Lees verder

De revolutie van “tuintje in mijn hart”

Door Markus Balkenhol Damaru is een popster, maar in Suriname is hij meer: hij is een nationale held.

Na enkele maanden in Nederland is Damaru teruggekeerd naar Suriname. Een paar weken geleden kreeg hij een warm onthaal door enthousiaste fans bij de Anthony Nesty sporthal in Paramaribo. Damaru en zijn grote hit met de Volendammer Jan Smit, Mi Rowsu (‘Tuintje in mijn hart’), werden uitbundig gevierd. Het liedje is razend populair. Het staat al weken bovenaan in de Nederlandse charts. Ook in Suriname hoef je maar de radio aan te zetten of de jongens suizen in je oor.

Op zich is dat nog niet zo bijzonder. Het gebruikelijke spektakel rond een popster, zou je kunnen zeggen. Maar het is meer dan dat.

Lees verder

Financial Crisis Worldwide (3): Bolivia

Photo by Archerten

Photo by Archerten

Door Ton SalmanHesitating at the doorstep — the impact of the global economic and financial crisis in Bolivia”

Financial and economic crises as the one currently haunting us, inevitably affect the whole world — we are too interconnected for anyone to escape its impact. The way the crisis lands in various countries and regions, however, differs considerably.

Take Bolivia. As a reminder: since early 2006 Bolivia is governed by its first indigenous president, Evo Morales. He attempts to pull through economic reforms, to strengthen the country’s sovereignty vis-à-vis external agents, and pursues reforms in favor of the Bolivian poor. In his political discourse he combines an ideological (‘socialist’) with an ethnic vocabulary, accusing the West of a history of exploitation of the South, and additionally charging Western political and economic models of being instigated by greed, by obsession for accumulation and expansion, and of neglect of the environment and the depletion of natural resources. The crisis, in his view, is a leaf out of one’s own book. This does, nevertheless, leave the question open: will the crisis hurt in Bolivia?

Lees verder

Polanski and the cultural defense

Pál Nyiri wrote a short post on the Roman Polanski  affair on the Culture Matters’ weblog, examining the use of cultural relativist arguments in court cases:

 

I was intrigued to find out from today’s New York Times (Michael Cieply, “In Polanski case, a time warp”) that a report by two probation officers who, in 1977, made a recommendation against a longer gaol term (as compared to the 48 days  he got) in Polanski’s case of unlawful sex with a 13-year-old, they made the argument that while foreign filmmakers “enrich[ed] the community with their presence, they have brought with them the manners and mores of their native lands, which in rare instances have been at variance with those of their adoptive land.” Implicitly, they were making a cultural argument in favour of a lenient sentence. Lees verder