Tagarchief: antropologie

De weg van de hoop

Door Saskia Jenelle Maarsen       “Tot een paar jaar geleden kon je hier moestuintjes vinden waar groenten werden verbouwd. Het diende voor de buurtbewoners als een ontmoetingsplek waardoor het zowel een belangrijke praktische als sociale functie had. Enkele jaren geleden werd het door de gemeente, ondanks protesten, met de grond gelijk gemaakt omdat ze een parkeergarage wilden bouwen”, vertelde Robert, sociaal werker, terwijl we in zijn auto door South East Los Angeles reden. “Wanneer beginnen ze met bouwen?”, vroeg ik. “Dat zal niet meer gebeuren omdat de plannen zijn afgeblazen”.

De moestuinen zijn nooit teruggekomen. Het braakliggende terrein lijkt symbool te staan voor het moeizame emancipatorische proces en de door racisme gekenmerkte geschiedenis waardoor de huidige duiding van de leefomstandigheden van deze wijk in Los Angeles uitermate ingewikkeld is. Rijdend door de wijk voel ik de pijn, de kwetsbaarheid en machteloosheid mijn hart binnendringen. De moestuinen zijn een van de vele voorbeelden die Robert die middag met mij deelt om aan te geven dat de bewoners van deze beruchte buurt, waar voornamelijk Latino’s en African-Americans wonen, nog te vaak worden beschouwd als tweederangs burgers. Er is sprake van excessief geweld, daaraan gerelateerde trauma’s, armoede, wijdverspreide werkloosheid, ondermaats onderwijs en verscheurde familiesystemen. Robert vertelt dat het proces van emancipatie en de strijd voor gelijkheid worden bemoeilijkt door wetgeving die de sociaal kwetsbaren hard treffen.  Lees verder

Prioriteiten

SpW afbeelding KarinDoor Karin Harenberg  Voor mijn master scriptie heb ik onderzoek gedaan naar Alternative care-systems in Africa with a focus on Zambia. Toen ik in januari 2014 vertrok naar Lusaka, voor elf weken, was ik nog in de veronderstelling dat ik onderzoek ging naar huishoudens met kinderen aan het hoofd. Helaas kwam ik er snel achter dat het allemaal niet zo makkelijk zou gaan. Ik had al wel verwacht dat toegang verkrijgen tot het veld lastig zou zijn. Het gaat immers om kinderen die hun ouders verloren. Dit kan een gevoelig onderwerp zijn, zeker als dit te maken heeft met HIV/Aids. Maar dit bleek niet de kwestie te zijn die mijn onderzoek moeilijk ging maken. Lees verder

Een dagje vasten

 

Door Mayke de Cock Donderdagnacht, 9 juli 2014, 01.00: ik baal als een stekker. Het Nederlands elftal ligt uit het wereldkampioenschap voetbal. Met een aantal in het oranje gekleurde vrienden zitten we in mijn oranje gekleurde woonkamer, allemaal kijken we verslagen voor ons uit. Wat een fantastische avond had kunnen worden, eindigt in een enorme domper. Mijn huisgenoot, een niet-moslima die de hele Ramadan vast, dwingt mij nog een kop soep naar binnen te werken. Om 03.00 de wekker zetten om nog wat te eten en te drinken zien we allebei niet zitten. Met heel veel tegenzin werk ik de soep naar binnen en sla ik nog een aantal glazen water achterover. Een flesje water zet ik naast mijn bed. Als ik voor 03.00 nog wakker ben, kan ik hier nog wat van drinken. Ik vind het onzin, want ’s avonds en ’s nachts veel water drinken staat garant voor een groot aantal toiletbezoeken gedurende de nacht. Maar volgens mijn huisgenoot zal ik haar de volgende dag dankbaar zijn, dus doe ik braaf wat ze zegt. De reden voor dit alles: ik zou op 10 juli een dag meevasten met degenen die aan de ramadan deelnemen. Lees verder

Een ochtend in een favela

SANYO DIGITAL CAMERADoor Freek Colombijn    Nu het WK voetbal in vol bedrijf is en de wereld geobsedeerd kijkt, horen we weinig meer van protesten van binnen en buiten Brazilië over de (sociale) kosten van het toernooi. Hoeveel heeft de organisatie gekost, hoe had dat geld anders besteed kunnen worden, hoeveel favela’s zijn gesloopt om de steden een opgeruimder uiterlijk te geven?
Een deel van het Nederlands elftal bezocht enekele dagen geleden de favela Santa Marta. In 2012 had ik zelf een ochtend de gelegenheid om met twee collega’s en een lokale gids door deze favela in Rio de Janeiro te lopen. Santa Marta ligt op een van de heuvels in het achterland van het Copacabana strand. Schuin achter Santa Marta, op de hoogste top uit de omgeving staat het beroemde Cristo Redentor beeld. Christus lijkt beschermend zijn armen boven de wijk uit te spreiden. Michael Jackson heeft in de wijk de clip bij ‘They don’t care about us’ opgenomen en een grote muurschildering op straat herinnert aan hem. Lees verder

Vrouwen met een eerste kind – Hoe voeden zij op?

Door Mieke Jakobs    Ter afronding van de Master Sociale en Culturele Antropologie aan de Vrije Universiteit heb ik onderzoek gedaan naar vrouwen die voor het eerst moeder zijn (‘first-time mothers’). Hierbij richtte ik me op hoger opgeleide moeders met een kind in de leeftijd van 0 t/m 3 jaar, woonachtig in Nederland. Ik was erg benieuwd naar hoe zij bepalen wat goede opvoeding is, en hoe zij dit invullen in de praktijk. Over het algemeen wil toch iedere moeder het beste voor haar kind?! Maar wat is dan dit beste? Hoe bepalen zij dit? En hoe verkrijgen ze deze kennis?

spw fotoIn de politiek, door vele instellingen, maar ook door de mondige burger, wordt een directe link gelegd tussen maatschappelijke problemen (bijvoorbeeld criminele jeugd) en opvoeding. Zicht krijgen op hoe moeders hun ideaal (‘het beste voor hun kind’) invullen in de praktijk, en hoe zij hun kennis hierover vergaren, lijkt me hierom relevant. Dit onderzoek kan deze instellingen en de overheid enig inzicht verschaffen. Lees verder

Verkiezingen in Indonesië: het feest van de democratie

SANYO DIGITAL CAMERADoor Freek Colombijn    In de tijd van President Soeharto stond de uitslag van elke politieke verkiezing van tevoren vast en de term ‘pesta demokrasi’ (het feest van de democratie) had een erg cynische bijklank. Sinds zijn val in 1998 is Indonesië in een verbluffend hoog tempo gedemocratiseerd en zijn verkiezingen echt een soort feest geworden.

Vandaag streden Prabowo Sugianto en Joko Widodo (roepnaam Jokowi) om het presidentschap. Jokowi heeft naam gemaakt met zijn sociale beleid als burgemeester van Solo, wat hij heeft voortgezet als gouverneur van Jakarta. Prabowo, een schoonzoon van Soeharto, en oud-militair, staat voor een krachtig bestuur-oude-stijl. Terwijl veel Indonesiërs hem steunen zijn anderen niet vergeten dat hij verantwoordelijk was voor de verdwijning van protesterende studenten kort voor de val van Soeharto en zij gruwen bij het idee dat hij president wordt. Wat in Indonesië minder bekend is, is dat daarvóór zijn troepen honderden, zo niet duizenden, burgers en verzetstrijders in Oost Timor en Aceh hebben omgebracht. Lees verder

Over Almere, de PVV, en cultuur

SpW ruzieDoor Bionda Stolk In maart 2010 deed de PVV voor het eerst mee aan de lokale verkiezingen in twee gemeenten, Den Haag en Almere. Zoals verwacht resulteerde dit in beide gemeenten in een forse winst; in Almere werd de PVV zelfs de grootste partij. De vragen die naar aanleiding van dit succes in de media werden gesteld, waren ook te verwachten: hoe kon dit gebeuren? Waarom hadden de burgers zo massaal op de PVV gestemd? En, hoe zouden de bestaande partijen reageren? Vooral deze laatste vraag hield mij bezig, want konden de overige raadsleden in Almere nog wel objectief zijn, aangezien zij mogelijk al jarenlang een bepaald, en zeer negatief, beeld hadden over het fenomeen PVV? Lees verder

Florianópolis: een Braziliaanse stad twee keer binnenstebuiten gekeerd en gespiegeld

Door Freek Colombijn Het WK wordt in zoveel mogelijk steden door het hele land gespeeld, om heel Brazilië erbij te betrekken. Hiervoor zijn in uithoeken van het land nieuwe stadions gebouwd, waarvan we nu al weten dat ze na het WK nooit meer vol met publiek zullen zitten. Ik wil nu echter de schijnwerper richten op een stad, die geen speelstad is en daardoor geheel geen aandacht krijgt van de Nederlandse media.

In het zuiden van Brazilië ligt aan de kust Florianópolis, een van de vreemdste steden van het land. Bijna alle steden groeien vanuit een centrum, rond een markt, kerk, kasteel, of, tegenwoordig, een financieel centrum. Van daaruit spreidt de stad zich uit. Dit is het archetype van de stad. Ook Le Corbusier stelde zich zijn beroemde ideale ‘stad voor drie miljoen inwoners’, ontworpen voor een volkomen lege ruimte zonder enige historische bebouwing, zo voor: een centrum van hoge gebouwen en naar de randen toe laagbouw. We kunnen ons een stad bijna niet anders voorstellen. Maar Florianópolis is anders. Lees verder

(Veld)Werken met AT5: Fietsen in Nieuw-West

Door Nina Leatemia en Aafke Hoekstra

Op een frisse woensdagochtend in april waren wij, twee studenten antropologie, getuige van een fietsles in Osdorp. Op een klein basketbalveldje stonden de, met name Nederlands-Marokkaanse deelneemsters netjes op een rij klaar. Ze waren gekleed in fluorescerende hesjes en hielden roze kinderfietsjes aan de hand. Voordat de les begon mochten wij van de fietsdocente ons praatje houden. Ons doel was om mensen te vinden die voor de camera geïnterviewd zouden willen worden over fietsen in Nieuw-West. Voorafgaand aan de les had de fietsdocente ons geen kans van slagen gegeven. En ze bleek inderdaad gelijk te hebben. Al tijdens ons praatje kregen we van sommige lachende dames te horen dat ‘hun man van hen zou willen scheiden als ze dat zouden doen’. Het was voor ons in ieder geval duidelijk dat ze niet voor de camera wilden komen.

We waren in Osdorp beland omdat we mochten meewerken aan het programma Wereldstad van AT5. Dat was naar aanleiding van een gastcollege van oud VU studente en AT5 redacteur Nadia Moussaid. We kregen de kans een voorstel in te dienen voor een uitzending. Wereldstad is een programma dat een bruisend multicultureel Amsterdam in kaart wil brengen door de mensen, ondernemers en ondernemingen van deze wereldstad te belichten. We moesten daarom binnen dit thema een onderwerp verzinnen. We besloten naar aanleiding van een eerder gastcollege ons te verdiepen in fietsen in Amsterdam. In het gastcollege werd namelijk kort genoemd dat er in Nieuw-West relatief minder gefietst wordt dan in de rest van Amsterdam. Lees verder

Training als journalist: bericht uit Zuid-Afrika

Anouk Houtman, foto 2Door Anouk Houtman

Onderweg in de auto neem ik nog een laatste keer de onderwerpen door waarover ik zo wil praten. We zijn op zoek naar een locatie in Soweto, Zuid Afrika, waar ik straks mijn interview met de band BCUC heb. BCUC, of Bantu Continua Uhuru Consciousness, is een band uit Soweto met een kritische blik op de huidige Zuid-Afrikaanse samenleving. Foodzone, de plek waar we moeten zijn, blijkt lastig te vinden. Gelukkig komt één van de bandleden ons ophalen. We scheuren dwars over het gras langs de weg in de richting van het kleurige, tussen golfplaten gelegen eettentje. Lees verder