Tagarchief: Lenie Brouwer

Taalkunstenaars in Marokko

Drie talen (foto door Edien Bartels)

Door Lenie Brouwer “We spreken een taal die we niet kunnen lezen en we lezen een taal die we niet kunnen spreken.” Deze uitspraak komt van een leraar Arabisch die zelf zes talen spreekt, Berbers, Marokkaans Arabisch, standaard Arabisch, Engels, Frans, Italiaans en zelfs een beetje Nederlands. Van die zes talen kan hij er vier lezen. Marokkanen en hun talen, het fascineert me enorm. In Nederland hebben we er moeite mee dat Marokkaanse kinderen thuis Berbers of Arabisch spreken in plaats van Nederlands, maar in Marokko is het heel gewoon om minstens twee talen beheersen. Maakt het echt zo veel uit welke taal je spreekt of leest?

Lees verder

Ramadan in Rabat

Ramadan in Rabat (foto door Lenie Brouwer)

Lenie Brouwer, docent antropologie aan de VU, verblijft tot 6 november in Rabat waar zij aan  het Nederlands Instituut Marokko college geeft aan studenten die de minor Marokko studies volgen. Vandaag, een week na het einde van de ramdan, doet zij verslag van haar observaties tijdens de vastenmaand.

Door Lenie Brouwer Ramadan is de heilige maand van de moslims, het is een tijd van bezinning, tijdens welke het geloof centraal staat. Maar volgens sommigen lijkt het wel een feestmaand, zo lees ik in het Marokkaanse tijdschrift Actuel. Elke avond is het feest op de boulevard Corniche in Casablanca, dat tot de ochtendgloren schijnt door te gaan.   Lees verder

Islamitische studentenvereniging: segregatie of emancipatie?

Door Lenie Brouwer Wie bij islam alleen maar denkt aan radicalisering, terrorisme en vrouwenonderdrukking moet vooral eens een bijeenkomst bijwonen van de islamitische studentenvereniging MashriQ van de VU. Op 24 februari organiseerde zij een discussieavond rondom de Tegenlicht documentaire van Hans Otten over fundamentalistische moslims in Nederland. Na afloop was er een levendige discussie met de regisseur en werden er uitdagende stellingen besproken. Ongeveer dertig jongeren waren er op af gekomen, evenveel meisjes als jongens.

Terwijl de media alleen maar aandacht lijken te hebben voor incidenten, gaat de emancipatie van allochtone studenten gestaag voort. In één generatie hebben zij bereikt wat autochtonen minstens twee generaties kostte. Veertien procent van de allochtone jongeren volgt momenteel hoger onderwijs, waarvan een belangrijk deel aan de VU. Dit is niet zo maar een abstract gegeven, want wie de VU bezoekt kan het kleurrijke beeld met eigen ogen zien. Lees verder

Open brief over huwelijksmigratie aan Tweede Kamer

Antropologen van de VU en hulpverleners van diverse instellingen hebben onderstaande brief gestuurd naar de leden van de Tweede Kamer Commissie  Wonen Werken en Integratie naar aanleiding van de voorgestelde veranderingen in de wetgeving ten aanzien van huwelijksmigratie

 Betreft: AO Inburgering Buitenland en Huwelijksmigratie

 Amsterdam, 15 november 2009

 Geachte Commissieleden,

 Onderstaande personen, actief op het gebied van inburgering, emancipatie en het waarborgen van rechten voor vrouwen en kinderen enerzijds, strijd tegen huiselijk geweld, gedwongen huwelijken en achterlatingen anderzijds, roepen u op kritisch te staan tegenover voorgestelde, aanvullende maatregelen tegen gezinsmigratie. Lees verder

Munt: verfrissing temidden van een vermoeid debat

Door Kim Knibbe

In de vorige bijdrage signaleerde Lenie Brouwer iets dat ondertussen als een paal boven water staat: het gegeven dat het maatschappelijke debat over Islam en de aanwezigheid van Islamitische migranten steeds opnieuw uitmondt in een herhaling van zetten, zelfs wanneer het door goedbedoelende mensen zoals burgemeester Cohen weer eens wordt aangezwengeld. Hoe ontkom je nu eens aan de xenofobe, generaliserende uitspraken over Islam en Marokkanen die ons maatschappelijke debat almaar blijven domineren? Wij arme wetenschappers proberen al jaren iets in te brengen, maar worden makkelijk opzij geveegd door reaguurders die vrijelijk hun venijn spuiten, en helaas niet gelezen door de mensen van wie wij hopen dat zij ons lezen… Maar kijk, wat heerlijk, een bijdrage die niet venijnig is, met de nodige ironie gebracht en zo waar als een koe. Het filmpje van munt. Blijf even hangen op hun website, klik door en verfris uw geest.

Kim Knibbe is antropoloog aan de afdeling Sociale en Culturele Antropologie van de VU.

Cohen over wetenschap en islam: gemiste kans

Foto: Roel Wijnants

Foto: Roel Wijnants

Zorg ervoor dat de wetenschappelijke kennis en inzichten niet binnen de wetenschappelijke wereld blijven, en doe uw uiterste best om die inzichten werkelijk een rol te laten spelen in het maatschappelijke discours.

Door Lenie Brouwer Het zou het adagium van iedere antropoloog kunnen zijn, maar deze stelling komt van burgemeester Cohen van Amsterdam. Hij deed deze opmerkelijke uitspraak tijdens de recente opening van het nieuwe Leids Universitair Centrum voor de studie van islam en samenleving (LUCIS). 

In zijn lezing maakt Cohen enkele belangrijke opmerkingen over het islamdebat in Nederland en de rol van de wetenschap daarin. Zo vindt hij dat er in het debat te veel nadruk ligt op de  homogeniteit onder moslims en te weinig aandacht is voor  de grote onderlinge diversiteit.

Terecht stelt Cohen dat de islam lang niet zo nieuw is in het Westen als men over het algemeen denkt; onder andere op universiteiten bestaat hier al eeuwen aandacht voor – speciaal in Leiden. Verder pleit hij - zoals hierboven geciteerd – voor verspreiding van wetenschappelijke kennis met als doel het maatschappelijk debat te beïnvloeden. Mijn eerste reactie was positief.

Lees verder

Een ‘global village’ in Turkije

Foto: Lenie Brouwer

Foto: Lenie Brouwer

Door Lenie Brouwer Als antropoloog vraag je je altijd af wat er gebeurt in dorpjes met mysterieuze namen, gelegen aan onverharde stoffige wegen, net achter de horizon. Dertig jaar geleden, als student antropologie, deed ik onderzoek in zo’n dorp, een vlekje op het platteland in het midden van Turkije. Afgelopen zomer kwam ik er terug. In mijn herinnering speelde zich een belangrijk deel van het dagelijks leven van vrouwen en meisjes rondom de dorpspomp af, daar gingen de roddels rond, en was het gezellig. Hun leven begon en eindigde bij hun dorp. Geïsoleerd voelden ze zich niet, dit was de wereld die ze kenden. Lees verder

Tariq Ramadan ontslagen ondanks protest

foto: Siegfried Woldhek

foto Siegfried Woldhek

foto: Tariek

foto: Tariek

Zal ik het maar openlijk zeggen? Nederlandse bestuurders en politici houden niet van moslims die zelfbewustzijn uitstralen en bijna een sterrenstatus hebben. Het plotselinge ontslag van Tariq Ramadan als hoogleraar aan de Erasmus Universiteit en als integratieadviseur bij de gemeente Rotterdam laat echter geen andere conclusie toe. Shervin Nekuee heeft het onlangs mooi verwoord in de NRC. Hij plaatste de elegantie en hoffelijkheid van de retorisch begaafde Ramadan tegenover de boze mannen van de anti-Ramadan lobby die niet tegen hun verlies in de woordenstrijd kunnen.

Lees verder

Wat heeft afkomst met zelfmoord te maken?

foto door Rico

foto door Rico

foto door Tin Green

foto door Tin Green

“Hulde voor uw proefschrift”, luidde de lof die Diana van Bergen kreeg toegezwaaid tijdens de verdediging van haar dissertatie aan de Vrije Universiteit. Op donderdag 25 juni promoveerde Van Bergen op het onderzoek naar het suïcidaal gedrag (zonder dodelijk afloop) bij jonge vrouwen van Hindostaanse, Marokkaanse en Turkse afkomst. Zij wilde weten wat de relatie is tussen hun afkomst en migratie achtergrond. Aanleiding voor het onderzoek waren verontrustende cijfers over relatief hogere zelfmoordpogingen bij Hindostaanse meisjes in vergelijking met Nederlandse seksegenoten. Lees verder

Inspiratie en transpiratie

Michell Zappa

foto: Michell Zappa

Terwijl in het provinciale Nederland een partij de Europese verkiezingen wint die maar één verkiezingsleuze heeft, weg met de islam, laat president Obama in Cairo zien waar het echt om gaat, wie een ware leider is. Obama spreekt met veel respect over de tradities van de islam. Vrijheid betekent voor Obama vrijheid van godsdienst, dus ook van de islam. Vanuit zo’n houding van wederzijds respect kun je ook kritische noten kraken over gevoelige zaken als Irak, Afghanistan, Pakistan, Iran en de Israëlische bezetting. Tegelijkertijd wijst hij ook op het gemeenschappelijk belang van vrede voor alle betrokken partijen. Ik realiseer mij dat een speech van Obama niet alle wereldproblemen kan oplossen, maar hij heeft wel heel stijlvol het tijdperk Bush afgesloten en een nieuwe opening geboden voor onderhandelingen. Wat zou het geweldig zijn als Wilders, en vooral zijn aanhangers, zich meer door dit soort leiderschap lieten inspireren. Misschien zou het dan nog goed komen met het rijke Nederland. Waar blijft de Nederlandse nuchterheid!

Door Lenie Brouwer, universitair docent bij de afdeling Sociale en Culturele Antropologie, onder andere gespecialiseerd in migratievraagstukken.

Zie hier voor de volledige speech van Obama.